Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy przewidujący umorzenie z mocy prawa określonych należności dochodzonych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, jeżeli powstały one przed 1 stycznia 1999 r. Projekt jest elementem pakietu deregulacyjnego i ma na celu zakończenie wieloletnich postępowań dotyczących historycznych zobowiązań, których dalsze dochodzenie – według założeń przedstawionych przez rząd – jest ekonomicznie nieuzasadnione.
Planowana regulacja może mieć istotne znaczenie przede wszystkim dla osób, które przez wiele lat pozostawały w zadłużeniu wobec ZUS, w tym dla byłych przedsiębiorców oraz osób, wobec których prowadzone są postępowania egzekucyjne dotyczące należności sprzed reformy systemu ubezpieczeń społecznych.
Najistotniejszym założeniem projektu jest automatyczny charakter umorzenia. Jeżeli dana należność będzie spełniała warunki określone w ustawie, jej umorzenie ma nastąpić bez konieczności składania przez dłużnika odrębnego wniosku i bez przeprowadzania indywidualnego postępowania w przedmiocie umorzenia.
Projekt zakłada objęcie umorzeniem należności z tytułu nieopłaconych składek powstałych przed 1 stycznia 1999 r. Wraz z należnością główną mają zostać objęte również związane z nią odsetki za zwłokę, dodatkowe opłaty, koszty upomnienia oraz koszty postępowania egzekucyjnego. Przewidziano również wygaśnięcie zabezpieczeń związanych z tymi należnościami, w tym hipotek i zastawów.
Z punktu widzenia osób, wobec których od wielu lat prowadzone są czynności egzekucyjne, znaczenie może mieć również zakończenie postępowań dotyczących należności objętych projektowaną regulacją.
Na szczególną uwagę zasługuje kwestia wpływu umorzenia na sytuację emerytalną ubezpieczonego. Składki i okresy ubezpieczenia sprzed 1 stycznia 1999 r. mogą mieć znaczenie dla ustalenia kapitału początkowego. ZUS wskazuje, że kapitał początkowy stanowi odtworzoną wartość składek na ubezpieczenie emerytalne sprzed reformy systemu emerytalnego. Z tego względu projekt przewiduje możliwość rezygnacji z umorzenia w przypadkach, w których zachowanie należności może mieć znaczenie dla przyszłych uprawnień emerytalnych albo ustalenia kapitału początkowego.
Osoba, która otrzyma zawiadomienie o umorzeniu i będzie chciała zachować należność, ma mieć 30 dni na złożenie odpowiedniego oświadczenia. Jest to zatem termin, którego nie należy przeoczyć.
Samo wejście w życie projektowanych przepisów nie powinno być traktowane jako powód do automatycznego uznania, że każde zadłużenie wobec ZUS sprzed 1999 r. zostanie umorzone. Decydujące znaczenie będzie miała treść przyjętej ustawy oraz to, czy konkretna należność spełnia przesłanki określone w przepisach. W przypadku wieloletnich zobowiązań szczególnie istotna może być analiza dokumentacji dotyczącej zadłużenia, prowadzonych postępowań egzekucyjnych oraz ewentualnych zabezpieczeń.
W praktyce warto również ustalić, czy umorzenie będzie dla danej osoby rzeczywiście korzystne. Dotyczy to zwłaszcza osób, dla których okresy sprzed 1999 r. mogą mieć znaczenie przy ustalaniu kapitału początkowego lub przyszłego świadczenia emerytalnego.
Zmiany dotyczące zobowiązań wobec ZUS mogą mieć daleko idące konsekwencje prawne i finansowe. Dlatego w przypadku indywidualnych spraw nie warto opierać się wyłącznie na ogólnych informacjach publikowanych w mediach.
Od 26 lat wspieramy przedsiębiorców oraz naszych Klientów w sprawach wymagających doświadczenia, wiedzy i odpowiedzialnej oceny ryzyka. Przez lata działalności poznaliśmy specyfikę problemów, z jakimi mierzą się osoby prowadzące działalność gospodarczą, w tym również tych związanych z zaległościami publicznoprawnymi i postępowaniami prowadzonymi przez organy administracji.
Jeżeli mają Państwo stare zobowiązania wobec ZUS, toczące się postępowanie egzekucyjne albo wątpliwości dotyczące wpływu projektowanych zmian na swoją sytuację, zachęcamy do kontaktu z naszą Kancelarią. Analiza konkretnego przypadku pozwala ocenić, jakie działania mogą być zasadne i jakie konsekwencje może mieć umorzenie należności.
Warto również śledzić nasze profile w mediach społecznościowych. Publikujemy tam informacje o najważniejszych zmianach w prawie, które mogą mieć znaczenie dla przedsiębiorców i osób prywatnych.
26 lat doświadczenia zobowiązuje. Naszym Klientom zapewniamy profesjonalne i niezawodne wsparcie prawne oparte na wiedzy, doświadczeniu i indywidualnym podejściu do każdej sprawy.
Na dzień publikacji niniejszego artykułu przedstawione rozwiązania wynikają z projektu ustawy. Ostateczny zakres regulacji oraz termin jej wejścia w życie mogą ulec zmianie w toku procesu legislacyjnego.
Zapraszamy do współpracy:
tel.: 509-982-577, 12 637-24-57,
e-mail: biuro11@viggen.pl
tel.: 519-140-984,
e-mail.: jak@viggen.pl
Przygotowała:
Monika Bednarz
Radca Prawny- p.o. kierownika działu procesowego
